Over-leven en opvoeding in jeugdtehuizen

23-11-2017

Jarenlang was het overheidsbeleid er op gericht de plaatsing van kinderen en jongeren in een residentiële voorziening terug te dringen. Oud NJi-bestuurder Kees Bakker hield vorig week de Mulock Houwer-lezing met als thema opvoeden in de tehuiszorg. Daarin liet hij zien dat pogingen om het leven en de perspectieven van de tehuiskinderen te verbeteren, bijvoorbeeld door pleegzorg en ambulante jeugdhulp te stimuleren, helaas tot nu toe onvoldoende hebben opgeleverd. Bakker spreekt over een ‘Pedagogisch gat’: 'In de jeugdzorg is het behandelperspectief dominant en zijn de pedagogische functies onderbelicht'. 'Veel kinderen in tehuizen zijn eenzaam en worden eigenlijk pedagogisch verwaarloosd'. ‘Jeugdzorgwerkers zijn passanten’. Hij houdt een warm pleidooi voor meer pedagogische kennis en kunde in de jeugdhulp.  Ook stelt hij voor het fenomeen peetouder in de jeugdhulp nieuw leven in blazen. Een peetouder is langdurig, persoonlijk betrokken bij het opgroeien van een kind of jongere die niet thuis woont. Zonder die betrokkenheid ontbreekt de ziel in ons systeem.

Een zeer beklemmende inkijk in het persoonlijk leven van een meisje dat opgroeit in kindertehuizen is de documentaire Alicia. Om het half jaar belandt Alicia in een andere jeugdzorglocatie, van open naar steeds meer gesloten jeugdhulp. Zelf spreekt ze al snel over gevangenis, terwijl ze niets liever wil dan naar huis, naar haar moeder. De onmacht van de jeugdzorg om haar verder te helpen, de gecompliceerde relatie met haar moeder (getekend door een zwaar jeugdzorgverleden), beneemt je de adem. Alicia werd deze week winnaar van de IDFA Special Jury Award for Dutch Documentary 2017.Regie Maasja Ooms, geproduceerd door Cerutti Film, in coproductie met VPRO, met steun van Mediafonds.

Klik hier om naar de documentaire te gaan
Klik hier om de Mulock Houwer te downloaden